Władza, intrygi, romanse i samobójstwo. Kim była Kleopatra VII?

Kleopatra Wielka jest z pewnością jedną z najbardziej znanych postaci z epoki starożytności. Niewielu wie, że była ostatnią królową Egiptu z dynastii Ptolemeuszy, a jej romanse doprowadziły do podporządkowania się Egiptu i innych prowincji Imperium Rzymskiemu.

Kleopatra przyszła na świat prawdopodobnie w 69 r. p.n.e. Była córką Ptolemeusza XII, po którym objęła rządy nad Egiptem. Władze dzieliła ze swoim bratem Ptolemeuszem XIII, którego wedle tradycji poślubiła. Szybko jednak poróżniła się z mężem, który stał się zależny od swoich dostojników dworskich. Próbowali oni odsunąć ją od władzy. Kleopatra w 49 r. p.n.e. wyjechała do Syrii ratując swoje życie. Nie zamierzała jednak oddać tak łatwo władzy – za swoje fundusze zaczęła gromadzić wojsko najemne. W ich spór wmieszał się Juliusz Cezar, który pokonał Ptolemeusza i przywrócił Kleopatrze tron. Nakazał jej poślubić swojego przyrodniego brata Ptolemeusza XIV. Mimo tego faktyczną władzę sprawowała ona. 

Owoc romansu Cezarion

Cezar wraz z Kleopatrą wybrał się na dwumiesięczną podróż po Nilu. Wtedy zaszła z nim w ciążę i urodziła mu syna Ptolemeusza XV Cezara, którego Juliusz uznał za swoje dziecko. W 46 r. p.n.e. Kleopatra wraz z synem przybyła do Rzymu, gdzie Juliusz potwierdził jej władzę i utytułował „sprzymierzeńcem i przyjacielem narodu rzymskiego”. Kleopatra spędziła dwa lata w willi Cezara. Obdarowywał ją przeróżnymi prezentami i tytułami. Wystawił także jej pomnik w świątyni Wenus Genetrix. Sielanka zakończyła się, gdy około 60 senatorów pod przywództwem Kasjusza Longinusa, Katona Młodszego, Decymusa i Marka Brutusa, zawiązało spisek przeciwko Juliuszowi. Cezar został zamordowany 15 marca (Idy marcowe) 44 r. p.n.e. poprzez zasztyletowanie.

Rzymska rzeźba Kleopatry (46-44 p.n.e.)Louis le Grand – own work / Altes Museum Berlin (Berliner Museumsinsel)/domena publiczna

Powrót do Egiptu i romans z Markiem Antoniuszem

Kleopatra liczyła, że jej syn Cezarion zostanie spadkobiercą Cezara, ale gdy nie otrzymała żadnego potwierdzenia, wróciła do Egiptu. Wkrótce zmarł jej brat Ptolemeusz XIV, gdzie ona najprawdopodobniej się do tej śmierci przyczyniła. W Rzymie panowała wojna domowa, władzę starał się utrzymywać triumwirat (Oktawian August, Marek Antoniusz i Marek Lepidus). Części wschodnie przypadły Markowi Antoniuszowi, którego Kleopatra mogła sobie podporządkować, podobnie jak Cezara. W 41 r. p.n.e. spotkała się z nim w Tarsie, gdzie później udali się do Aleksandrii. Władczyni oczarowała Antoniusza i stali się kochankami. Namówiła go m.in. do zamordowania jej siostry (konkurentka Kleopatry do władzy). Z tego romansu urodziły się bliźniaki: Kleopatra Selene i Aleksander Helios, które zostały oficjalnie uznane przez Marka Antoniusza. W 34 r. p.n.e. pobrali się pomimo tego, że Rzymianin miał żonę Oktawię (siostrę Oktawiana Augusta). Kleopatra zaszła ponownie w ciążę i urodziła drugiego syna, Ptolemeusza Filadefosa. Marek  Antoniusz przebywając cały czas z Egipcjanką wzbudził niezadowolenie w Rzymie. Spowodowało to również konflikt z Oktawianem Augustem, którego siostra została odtrącona przez Antoniusza. Małżeństwo ogłosiło siebie żywymi bogami: Nową Boginią i Nową Izydą oraz Nowym Dionizosem. Antoniusz nazwał Kleopatrę królową Egiptu, Cypru, Libii i Coelesyrii. Uznał Cezariona jako syna Cezara i Kleopatry, co było  świadomym atakiem na Oktawiana Augusta, który był adoptowany przez Cezara. 

Bitwa pod Akcjum i samobójstwo

Oktawian August przekonał senatorów do wypowiedzenia wojny Egiptowi. W 31 r. p.n.e., wojska Kleopatry i Antoniusza poniosły klęskę. Antoniusz zbiegł do Aleksandrii, która później została zdobyta przez Rzymian. Miasto upadło, a Oktawian wziął w niewolę Kleopatrę i jej dzieci. Kleopatra nie wiedziała co się z nią stanie, więc postanowiła sama targnąć się na własne życie, szczególnie, że jej mąż również popełnił samobójstwo. Prawdopodobnie dała się ukąsić żmii lub kobrze. Napisała list pożegnalny do Oktawiana z prośbą, aby ten pochował ją obok Antoniusza. 12 sierpnia 30 r. p.n.e. w Egipcie zakończył się Okres Ptolemejski. Kleopatra była ostatnim faraonem Egiptu. Kraj stał się prowincją Cesarstwa Rzymskiego. Jeśli chodzi o losy Cezariona,  Kleopatra kazała mu uciekać do Indii, jednak on pod wpływem manipulacji Oktawiana został w mieście. August kazał go udusić, a pozostałe dzieci zostały wysłane do Rzymu pod opiekę Oktawii. 

Wygląd Kleopatry

Dużą kontrowersję budzi pytanie, jak rzeczywiście mogła wyglądać Kleopatra. Ówcześni historycy opisują ją jako kobietę pełną wdzięku, która potrafiła owinąć wokół palca każdego mężczyznę. Ponadto miała mieć czarujący głos i być niezwykle uzdolniona. Jako jedyny faraon umiała rozmawiać po egipsku, a w sumie władała dziewięcioma językami. Znała się na medycynie, astronomii, literaturze i matematyce. Może to był klucz do serc polityków. Pochodzenie Kleopatry jest dość wątpliwe, nie do końca znana jest jej matka. Prawdopodobnie mogła mieć korzenie macedońskie. Badacze twierdzą, że jej kolor skóry wcale nie musiał być biały; mogła mieć cerę mieszaną lub nawet czarną, co znacznie odbiega od jej wyobrażenia. Dużą podpowiedzią mogła być odnaleziona moneta z wizerunkiem kobiety, gdzie ma dość duży nos i podbródek. Wiadomo jest natomiast, że władczyni była niska, mogła mieć około 150 cm wzrostu. Jak by Kleopatra nie wyglądała, potrafiła uwodzić mężczyzn i doskonale umiała to wykorzystać do swoich celów. Żądna władzy dużo namieszała w Imperium Rzymskim. Władczyni stała się inspiracją dla wielu twórców. Powstały filmy, w których jej postać zagrały m.in. Claudette Colbert czy Elizabeth Taylor. W malarstwie również powstało wiele obrazów z jej wizerunkiem – jak przykładowo dzieło „Cleopatra” Johna Williama Waterhouse’a. Postać Kleopatry wciąż pozostawia nierozwiązane zagadki i intryguje badaczy.

Katarzyna Stępień

Katarzyna Stępień

Studentka II roku Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej. Uwielbiam sport, a w szczególności skoki narciarskie. W wolnych chwilach gram w The Sims i oglądam YouTube.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *